← Geri
4734 · Konu Özeti13 slayt · ~15 dk
Görevde Yükselme Sınavı · KONU ÖZETİ · 2026 GÜNCEL

4734 sayılı
Kamu İhale Kanunu

Devlet nasıl satın alır? İhale usulleri, ilan süreleri, teminat oranları ve şikâyet yolları; sade anlatım ve sınavda çıkan sayılarla.

13slayt
20+sınav sayısı
15soruluk test
~15 dkokuma
KapsamİlkelerKomisyonUsullerİlanYasaklarTeminatDeğerlendirmeSürelerŞikâyetKİKKopya kâğıdıTest
MEMURODAK01 / 13

🛒Bu kanun ne işe yarar?

Devlet bir şey satın alacak, bir hizmet yaptıracak ya da bina yaptıracak. Bunu “tanıdığım firma” diye yapamaz; ihaleye çıkmak zorundadır. 4734, bu ihalenin oyun kurallarıdır.

📦 Mal alımıKırtasiye, araç, bilgisayar gibi her türlü mal
🧹 Hizmet alımıTemizlik, yemek, danışmanlık, bakım-onarım gibi hizmetler
🏗️ Yapım işiBina, yol, köprü gibi inşaat işleri

Aralarında doğal bir bağlantı yoksa mal, hizmet ve yapım işi birlikte ihale edilemez. Eşik değerin altında kalmak için iş kısımlara bölünemez. (5. madde)

MEMURODAK02 / 13

⚖️Temel ilkeler

İhalede idarenin sorumlu olduğu ilkeler bir liste hâlinde sayılır. Sınavda “hangisi temel ilkelerden değildir?” sorusu çok gelir.

SaydamlıkRekabetEşit muameleGüvenirlikGizlilikKamuoyu denetimiİhtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasıKaynakların verimli kullanılması
🏛️ Temel usullerAçık ihale ve belli istekliler arasında ihale temel usullerdir. Diğer usuller kanunda belirtilen özel hâllerde kullanılır. (5. madde)
💰 Yaklaşık maliyet (9. madde)İhaleden önce fiyat araştırmasıyla, Katma Değer Vergisi hariç belirlenir. Yaklaşık maliyet ilanlarda yer almaz, isteklilere açıklanmaz.

İlkeler: “Saydam Rekabette Eşit Güvenle Gizli Kamu” → Saydamlık, Rekabet, Eşitlik, Güvenirlik, Gizlilik, Kamuoyu denetimi.

“Tasarruf”, “yerli malı zorunluluğu”, “en düşük fiyat” temel ilke değildir; çeldiricidir.

MEMURODAK03 / 13

👥İhale komisyonu

İhaleyi ihale yetkilisi tek başına yürütmez; bir komisyon kurar. Komisyonun sayısı ve yapısı sınavın klasik sorusudur.

≥ 5, tek
Üye sayısı (6. madde)En az beş ve tek sayıda kişi; biri başkan
2 uzman
Uzman şartıÜyelerden en az ikisi ihale konusu işin uzmanı olmalı
1 mali
Mali üyeMuhasebe veya malî işlerden sorumlu bir personel bulunur
3 gün
📂 Dosyanın verilmesiİhale işlem dosyasının bir örneği, ilan veya daveti izleyen 3 gün içinde komisyon üyelerine verilir.
🗳️ KararKomisyon eksiksiz toplanır, kararlar çoğunlukla alınır; çekimser kalınamaz. Karşı oy kullanan gerekçesini yazar.

“5 kişi, 2 uzman, 1 maliyeci, 0 çekimser.”

MEMURODAK04 / 13

🧭İhale usulleri

İhaleye çıkmanın dört yolu var. İlk ikisi ana yol, diğer ikisi istisna. Her birinin “kimler teklif verebilir?” sorusunu cevapla, gerisi kolay.

1
🔓 Açık ihale (19. madde)Bütün isteklilerin teklif verebildiği usul.
2
🎯 Belli istekliler arasında (20. madde)Ön yeterlik değerlendirmesi sonucunda idarece davet edilen isteklilerin teklif verebildiği usul. Uzmanlık veya ileri teknoloji gerektiren işlerde kullanılır.
3
🤝 Pazarlık (21. madde)Sadece kanunda sayılan özel hâllerde: ihalede teklif çıkmaması, afet ve salgın gibi ani durumlar, savunma ve güvenlik, Ar-Ge işleri, karmaşık işler, küçük tutarlı alımlar.
4
🛍️ Doğrudan temin (22. madde)İlan yapılmadan ve teminat alınmadan; tek kişinin karşılayabildiği ihtiyaç, özel hak, taşınmaz alım-kiralama, ilaç-aşı-kan gibi acil tıbbi alımlar ve küçük tutarlı ihtiyaçlar.

Pazarlığın afet ve acil (b), savunma (c) ve küçük tutar (f) bentlerinde ilan zorunlu değildir; ilan yapılmazsa en az 3 istekli davet edilir. Kanun 18. madde’de ihale usullerini açık, belli istekliler arasında ve pazarlık olarak sayar; doğrudan temin ayrı bir alım yöntemidir.

MEMURODAK05 / 13

📢İlan süreleri

İhaleye çıkacaksan önce duyurmalısın ki herkes teklifini hazırlayabilsin. Süre, işin büyüklüğüne göre değişir. Büyük ihaleler (eşik değer ve üstü) Kamu İhale Bülteninde ilan edilir.

Eşik değer ve üstü ihaleler (13. madde)Süre
Açık ihale: ilan, ihale tarihinden en az40 gün önce
Belli istekliler: ön yeterlik ilanı, son başvurudan en az14 gün önce
Belli istekliler: davet mektubu, ihaleden en az40 gün önce
Pazarlık usulü: ilan, ihaleden en az25 gün önce
Uluslararası ilan yapılırsa asgari sürelere+12 gün
Eşik değerin altındaki ihaleler (13. madde)Süre
En küçük tutar grubu (gazete ve internet haber sitesi)en az 7 gün önce
Orta tutar grubu (Bülten + gazete + internet)en az 14 gün önce
Eşiğe yakın tutar grubuen az 21 gün önce

Eşik üstü: “40 – 14 – 25” (açık, ön yeterlik, pazarlık). Eşik altı: “7 – 14 – 21”. Uluslararası: +12.

Tutar sınırları her yıl Kamu İhale Kurumu tebliğiyle güncellenir; sınavda tutar değil, süre ve usul sorulur.

MEMURODAK06 / 13

🚫Yasaklar ve katılamayacaklar

İki ayrı liste var, karıştırma: yasak fiiller (17. madde) herkes için suç gibi davranışlar; katılamayacaklar (11. madde) ise baştan ihaleye giremeyecek kişiler.

⛔ Yasak fiil ve davranışlar (17. madde)
  • Hile, vaat, tehdit, nüfuz, çıkar, anlaşma, irtikâp, rüşvet ile ihaleye fesat karıştırmak
  • İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, anlaşma teklif etmek
  • Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak
  • Alternatif teklif hâlleri dışında birden fazla teklif vermek
  • Katılamayacağı hâlde ihaleye katılmak
🚷 İhaleye katılamayacaklar (11. madde)
  • İhalelere katılmaktan yasaklanmış olanlar; terör, örgütlü suç veya rüşvetten hükümlüler
  • Hileli iflas ettiğine karar verilenler
  • İdarenin ihale yetkilisi ve bu yetkiye sahip kurullardakiler
  • İhale işlemlerini hazırlayan, yürüten, sonuçlandıran ve onaylayanlar
  • Bu kişilerin eşleri ve belirli derecedeki akrabaları
1 – 2 yıl
⏳ Yasak fiil işleyene (58. madde)Kamu ihalelerine katılmaktan yasaklama
6 ay – 1 yıl
📝 Sözleşme imzalamayanaMücbir sebep dışında ihale üzerinde kaldığı hâlde sözleşme yapmayana yasaklama
MEMURODAK07 / 13

🛡️Teminatlar

Teminat, “sözünden dönme” diye alınan güvence parası. Biri teklif verirken, biri sözleşme imzalanırken alınır. Oranları ezber: %3 ve %6.

%3
Geçici teminat (33. madde)Teklif edilen bedelin %3’ünden az olmamak üzere; teklifle birlikte verilir. Danışmanlık hizmetlerinde, dokümanda belirtilirse zorunlu değildir.
%6
Kesin teminat (43. madde)Sözleşmeden önce, ihale üzerinde kalan istekliden ihale bedeli üzerinden

“Geçici 3, kesin 6”: kesin teminat geçicinin iki katı.

Geçici teminat teklif bedeli üzerinden, kesin teminat ihale bedeli üzerinden hesaplanır. Doğrudan teminde teminat alınmaz.

MEMURODAK08 / 13

🏆İhale kime verilir?

İhale “en ucuza” değil, ekonomik açıdan en avantajlı teklife verilir. Bu çoğu zaman en düşük fiyattır ama kalite, bakım maliyeti gibi unsurlar da hesaba katılabilir.

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre veya fiyatla birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Fiyat dışı unsurların parasal değeri veya ağırlığı ihale dokümanında belirtilir. (40. madde)

Dokümanda yerli istekliler lehine fiyat avantajı öngörülmüşse, en avantajlı teklif bu avantaj da uygulanarak belirlenir (63. madde).

MEMURODAK09 / 13

⏱️İhaleden sözleşmeye: süreler

İhale komisyonu kararını verdi; sonra ne olur? Bu slayt bir zaman çizelgesi: onay, bildirim, sözleşmeye davet, imza.

  • Onay (40. madde): İhale yetkilisi, komisyon kararını karar tarihini izleyen en geç 5 iş günü içinde onaylar veya gerekçesini yazarak iptal eder. Onaylanırsa ihale geçerli, iptal edilirse hükümsüz.
  • Bildirim (41. madde): İhale sonucu, onayı izleyen en geç 3 gün içinde teklif veren bütün isteklilere bildirilir.
  • Sözleşmeye davet (42. madde): Bekleme süresi bitince, ön mali kontrol gerekiyorsa bitiminden itibaren 3 gün içinde istekliye bildirilir.
  • İmza: İstekli, tebliği izleyen 10 gün içinde kesin teminatı verip sözleşmeyi imzalar. Yabancı istekliye +12 gün.
  • Yasak teyidi: İmza günü isteklinin yasaklı olup olmadığı Kurumdan teyit edilir.

“5 iş günü onay, 3 gün bildirim, 10 gün imza.”

MEMURODAK10 / 13

📣Şikâyet ve itirazen şikâyet

İsteklinin hakkı yendiğini düşünüyorsa önce idareye şikâyet eder, beğenmezse Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet eder. Bu iki adımı tüketmeden dava açamaz.

1️⃣ İdareye şikâyet (55. madde): Hukuka aykırılığın farkına varıldığı günü izleyen 10 gün içinde (acil pazarlık ve savunma ihalelerinde 5 gün) ve sözleşme imzalanmadan önce.
⬇
2️⃣ İdarenin kararı: İdare 10 gün içinde gerekçeli karar alır ve 3 gün içinde bildirir.
⬇
3️⃣ Kuruma itirazen şikâyet: Kararın bildiriminden (veya karar süresinin bitiminden) itibaren 10 gün içinde Kamu İhale Kurumuna.
⬇
⚖️ Dava: Şikâyet ve itirazen şikâyet, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. (54. madde)

İlana ve dokümana yönelik şikâyetler, en geç ihale tarihinden 3 iş günü öncesine kadar yapılabilir.

MEMURODAK11 / 13

🏛️Kamu İhale Kurumu

Bu kanunun “hakemi” Kamu İhale Kurumu. İtirazen şikâyetlere bakar, yasaklıları tutar, eşik ve parasal limitleri her yıl günceller.

Statü (53. madde)Kamu tüzel kişiliğine sahip, idari ve malî özerk; görevini yaparken bağımsız.
MerkezAnkara
İlişkili bakanlıkKanunda Maliye Bakanlığı; bugünkü adıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı.

Hiçbir organ, makam veya kişi Kurumun kararlarını etkilemek amacıyla emir ve talimat veremez.

MEMURODAK12 / 13

🧾Sayılarla 4734: kopya kâğıdı

Sınavdan önceki gece sadece bu slayta bak. 4734’ün en çok sorulan sayıları tek ekranda:

≥ 5, tekkomisyon üye sayısı
2uzman üye
3 gündosyanın üyelere verilmesi
3ihale usulü (18. madde)
40 günaçık ihale ilanı (eşik üstü)
14 günön yeterlik ilanı
25 günpazarlık ilanı
+12 günuluslararası ilan
7 / 14 / 21eşik altı ilan
3ilansız pazarlıkta davet
%3geçici teminat
%6kesin teminat
5 iş günüihale kararının onayı
3 günsonucun bildirimi
10 günsözleşme imzalama
10 / 5 günidareye şikâyet
10 günitirazen şikâyet
1 – 2 yılyasak fiilde yasaklama
MEMURODAK13 / 13

🎯Test: kendini dene (15 soru)

Şimdi bakalım ne kadar aklında kaldı. Şıkka dokun, hemen görürsün. Yanlış yaptığın sorunun açıklamasını mutlaka oku.

0 / 15 doğru

Kaynak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu güncel metni (mevzuat.gov.tr). Parasal limitler her yıl Kamu İhale Kurumu tebliğiyle güncellenir. Bu özet bilgilendirme amaçlıdır.